پساری کاسه ای مجرای ادرار (Urethra Bowl Pessary) نوعی وسیله پزشکی از خانواده پساری‌ها (Pessary) است که برای حمایت از ساختارهای کف لگن و کمک به درمان برخی مشکلات افتادگی اندام‌های لگنی و بی‌اختیاری ادرار در زنان استفاده می‌شود.
این وسیله معمولاً داخل واژن قرار می‌گیرد و با ایجاد حمایت مکانیکی از دیواره قدامی واژن و ناحیه زیر مجرای ادرار، به بهبود عملکرد حمایتی این ناحیه کمک می‌کند.
ساری کاسه‌ای معمولاً وسیله‌ای با شکل کاسه یا فنجان کم‌عمق است که از مواد پزشکی مانند سیلیکون ساخته می‌شود. طراحی آن به‌گونه‌ای است که پس از قرار گرفتن در واژن، بتواند از ناحیه اطراف مجرای ادرار حمایت کند.
اصطلاح Urethra Bowl Pessary ممکن است در کاتالوگ‌های قدیمی یا طبقه‌بندی‌های خاص تجهیزات زنان به کار رفته باشد. شکل و عملکرد دقیق آن به مدل و سازنده بستگی دارد و نباید آن را با تمام انواع پساری کاسه‌ای یکسان دانست.
کاربردهای اصلی پساری کاسه ای مجرای ادرار
این نوع پساری یا پساری‌های حمایتی مشابه ممکن است برای موارد زیر استفاده شوند:
- بی‌اختیاری استرسی ادرار (Stress Urinary Incontinence): نشت ادرار هنگام سرفه، عطسه، خنده، ورزش یا بلند کردن اجسام.
- حمایت از مجرای ادرار: کمک به حفظ موقعیت و حمایت از ناحیه زیر مجرای ادرار.
- افتادگی دیواره قدامی واژن: در برخی طراحی‌ها، حمایت از ناحیه قدامی واژن و مثانه.
آناتومی و مکانیسم عملکرد Urethra Bowl Pessary
مثانه در قسمت قدامی لگن و در مجاورت دیواره قدامی واژن قرار دارد. گردن مثانه به مجرای ادرار متصل است و دیواره قدامی واژن، فاسیای پوبوسرویکال و عضلات کف لگن در حمایت از مثانه و مجرای ادرار نقش دارند.
در زنان مبتلا به بی‌اختیاری استرسی ادرار، ضعف بافت‌های حمایتی یا افزایش تحرک مجرای ادرار و گردن مثانه می‌تواند باعث کاهش مقاومت مجرا هنگام افزایش فشار داخل شکم و در نتیجه نشت ادرار شود.
مکانیسم عملکرد پساری: این وسیله در داخل واژن و در مجاورت دیواره قدامی آن قرار می‌گیرد و با ایجاد یک تکیه‌گاه مکانیکی در زیر گردن مثانه و مجرای ادرار، به حفظ موقعیت آن‌ها و کاهش تحرک بیش از حد مجرای ادرار کمک می‌کند. در نتیجه، هنگام سرفه، عطسه، خنده و فعالیت بدنی، مکانیسم بسته‌شدن مجرای ادرار بهتر حفظ شده و احتمال نشت ادرار کاهش می‌یابد.
این وسیله با حمایت مکانیکی از ساختارهای لگنی عمل می‌کند و موجب ترمیم یا تقویت مستقیم عضلات کف لگن نمی‌شود.
انتخاب و تعیین اندازه پساری کاسه ای مجرای ادرار (Urethra Bowl Pessary)
انتخاب اندازه مناسب در پساری کاسه‌ای مجرای ادرار اهمیت زیادی دارد، زیرا اندازه وسیله باید به‌گونه‌ای باشد که ضمن ایجاد حمایت کافی از ناحیه زیر مجرای ادرار و گردن مثانه، در داخل واژن به‌خوبی قرار گیرد و بدون ایجاد فشار بیش از حد، ناراحتی یا اختلال در عملکرد طبیعی اندام‌های لگنی، موقعیت خود را حفظ کند. انتخاب پساری کوچک‌تر از اندازه موردنیاز ممکن است موجب جابه‌جایی، خارج شدن وسیله از واژن و کاهش اثر حمایتی آن شود. از طرف دیگر، استفاده از پساری بزرگ‌تر از اندازه مناسب می‌تواند باعث احساس فشار، درد، تحریک مخاط واژن، ایجاد زخم و حتی دشواری در تخلیه ادرار شود.
برای تعیین اندازه مناسب، متخصص زنان یا اوروژنیکولوژیست پس از معاینه واژینال، وضعیت آناتومیک واژن، میزان شلی و استحکام دیواره‌های واژن، وضعیت حمایت از گردن مثانه و مجرای ادرار و وجود یا عدم وجود افتادگی اندام‌های لگنی را ارزیابی می‌کند. سپس پساری با اندازه مناسب انتخاب و در داخل واژن قرار داده می‌شود. در زمان جای‌گذاری باید اطمینان حاصل شود که وسیله در موقعیت صحیح قرار گرفته، از ناحیه موردنظر حمایت می‌کند و در عین حال موجب فشار یا ناراحتی قابل‌توجه نمی‌شود.
پس از قرار دادن پساری، ارزیابی عملکرد آن اهمیت ویژه‌ای دارد. بیمار باید بتواند بدون درد، احساس فشار غیرطبیعی یا مشکل در دفع ادرار فعالیت‌های روزمره خود را انجام دهد. همچنین با انجام مانورهایی مانند ایستادن، راه رفتن، سرفه کردن و زور زدن می‌توان پایداری پساری و میزان حمایت آن را بررسی کرد. در صورت جابه‌جایی یا خارج شدن پساری، احساس فشار یا درد و بروز اختلال در ادرار کردن، لازم است اندازه یا نحوه قرارگیری وسیله مجدداً ارزیابی شود.
در نهایت، اندازه مناسب پساری زمانی انتخاب شده است که وسیله ضمن حفظ موقعیت خود در واژن، حمایت مؤثری از ناحیه زیر مجرای ادرار ایجاد کند، علائم بی‌اختیاری استرسی را کاهش دهد و هیچ‌گونه اختلالی در ادرار کردن یا آسیب به مخاط واژن ایجاد نکند. بنابراین، انتخاب اندازه صرفاً بر اساس قطر پساری انجام نمی‌شود، بلکه تناسب آن با آناتومی واژن، وضعیت کف لگن و پاسخ بالینی بیمار تعیین‌کننده است.
پساری کاسه ای مجرای ادرار (Urethra Bowl Pessary) یکی از روش‌های درمان محافظه‌کارانه بی‌اختیاری استرسی ادرار در زنان است که با ایجاد حمایت مکانیکی از دیواره قدامی واژن، گردن مثانه و ناحیه مجرای ادرار، به حفظ موقعیت آناتومیک این ساختارها و بهبود مکانیسم بسته‌شدن مجرای ادرار کمک می‌کند. انتخاب اندازه مناسب، جای‌گذاری صحیح و رعایت اصول بهداشتی و مراقبتی در اثربخشی و پیشگیری از عوارض این وسیله اهمیت زیادی دارد. این پساری می‌تواند در بیماران منتخب، گزینه‌ای غیرجراحی برای کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی باشد.
سوالات متداول
پساری کاسه ای مجرای ادرار برای چه افرادی مناسب است؟
عمدتاً برای زنانی که دچار بی‌اختیاری استرسی ادرار هستند و به حمایت مکانیکی از مجرای ادرار و گردن مثانه نیاز دارند.
پساری کاسه ای مجرای ادرار جه کمکی به بی‌اختیاری ادرار می‌کند؟
خیر. این وسیله با حمایت مکانیکی به کنترل و کاهش نشت ادرار کمک می‌کند، اما ضعف بافت‌های حمایتی را به‌طور دائمی ترمیم نمی‌کند.
آیا پساری داخل مجرای ادرار قرار می‌گیرد؟
خیر. پساری داخل واژن قرار می‌گیرد و از طریق دیواره قدامی واژن از ناحیه زیر مجرای ادرار حمایت می‌کند.
آیا استفاده از پساری دردناک است؟
در صورت انتخاب اندازه مناسب و جای‌گذاری صحیح، نباید درد قابل‌توجهی ایجاد کند. درد یا احساس فشار غیرطبیعی نیازمند بررسی مجدد است.
نقد و بررسی‌ها
هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.